1شراب استهزا میكند و مسكرات عربده میآورد، و هر كه به آن فریفته شود حكیم نیست. 2هیبت پادشاه مثل غرّش شیر است، و هر كهخشم او را به هیجان آورد، به جان خود خطا میورزد. 3از نزاع دور شدن برای انسان عزّت است، اما هر مرد احمق مجادله میكند. 4مرد كاهل به سبب زمستان شیار نمیكند، لهذا در موسم حصاد گدایی میكند و نمییابد. 5مشورت در دل انسان آب عمیق است، اما مرد فهیم آن را میكشد. 6بسا كسانند كه هر یك احسان خویش را اعلام میكنند، اما مرد امین را كیست كه پیدا كند. 7مرد عادل كه به كاملّیت خود سلوك نماید، پسرانش بعد از او خجسته خواهند شد. 8پادشاهی كه بر كرسی داوری نشیند، تمامی بدی را از چشمان خود پراكنده میسازد. 9كیست كه تواند گوید: «دل خود را طاهر ساختم، و از گناه خویش پاك شدم؟» 10سنگهای مختلف و پیمانههای مختلف، هر دو آنها نزد خداوند مكروه است. 11طفل نیز از افعالش شناخته میشود، كه آیا اعمالش پاك و راست است یا نه. 12گوش شنوا و چشم بینا، خداوند هر دو آنها را آفریده است. 13خواب را دوست مدار مبادا فقیر شوی. چشمان خود را باز كن تا از نان سیر گردی. 14مشتری میگوید بد است، بد است، اما چون رفت آنگاه فخر میكند. 15طلا هست و لعلها بسیار، اما لبهای معرفت جواهر گرانبها است. 16جامه آنكس را بگیر كه به جهت غریب ضامن است، و او را به رهن بگیر كه ضامن بیگانگان است. 17نان فریب برای انسان لذیذ است، اما بعددهانش از سنگریزهها پر خواهد شد. 18فكرها به مشورت محكم میشود، و با حسن تدبیر جنگ نما. 19كسی كه به نمّامی گردش كند، اسرار را فاش مینماید؛ لهذا با كسی كه لبهای خود را میگشاید معاشرت منما. 20هر كه پدر و مادر خود را لعنت كند چراغش در ظلمت غلیظ خاموش خواهد شد. 21اموالی كه اوّلاً به تعجیل حاصل میشود، عاقبتش مبارك نخواهد شد. 22مگو كه از بدی انتقام خواهم كشید، بلكه بر خداوند توكّل نما و تو را نجات خواهد داد. 23سنگهای مختلف نزد خداوند مكروه است، و ترازوهای متقلّب نیكو نیست. 24قدمهای انسان از خداوند است، پس مرد راه خود را چگونه بفهمد؟ 25شخصی كه چیزی را به تعجیل مقدّس میگوید، و بعد از نذر كردن استفسار میكند، در دام میافتد. 26پادشاه حكیم شریران را پراكنده میسازد و چوم را بر ایشان میگرداند. 27روحِ انسان، چراغ خداوند است كه تمامی عمقهای دل را تفتیش مینماید. 28رحمت و راستی پادشاه را محافظت میكند، و كرسی او به رحمت پایدار خواهد ماند. 29جلال جوانان قوّت ایشان است، و عزّت پیران موی سفید. 30ضربهای سخت از بدی طاهر میكند و تازیانهها به عمق دل فرو میرود.
